Sorry, you need to enable JavaScript to visit this website.
Overslaan en naar de inhoud gaan
Bovenaanzicht van een werkplek waar energie-infrastructuur wordt gebouwd

Meerjarenprogramma Infrastructuur Energie en Klimaat (MIEK)

Om ook in de toekomst iedereen van voldoende energie te kunnen voorzien, moeten we ons energienet uitbreiden. Zowel op land als op zee komen er daarvoor extra stroomkabels, stations en pijpleidingen voor waterstof, warmte en CO2 bij. De realisatie van deze projecten kost veel tijd en moet ver vooruit worden gepland. Ook moeten er afwegingen gemaakt over welke projecten voorrang krijgen. Het Meerjarenprogramma Infrastructuur Energie en Klimaat (MIEK) selecteert projecten die voorrang krijgen en zorgt ervoor dat belangrijke projecten tijdig worden gestart en knelpunten worden weggenomen.

Wat houdt MIEK in?

In het programma MIEK (Meerjarenprogramma Infrastructuur Energie en Klimaat) werkt de Rijksoverheid samen met provincies, gemeenten en netbeheerders aan het energienetwerk. Samen zorgen zij ervoor dat grote energieprojecten op tijd worden gesignaleerd, gepland en uitgevoerd, zodat ons energienetwerk in de toekomst klaar is voor het transport van duurzame energie door heel Nederland. 

Stand van zaken

In mei 2026 hebben kennisinstellingen een reflectie op het MIEK opgesteld. Je leest deze reflectie op de website van Open Overheid . Aan de hand daarvan wordt nu gewerkt aan de doorontwikkeling van het MIEK, zowel nationaal als provinciaal. Ook wordt er gewerkt aan de realisatie van al lopende projecten en zijn nieuwe onderzoeken over energie-infrastructuur voor luchthavens, regionale waterstof en de projectenaanpak in uitvoering.      
 

De tekst gaat verder onder de kaart

Uitleg over MIEK

00:00
00:00
Download video
Uitgeschreven tekst
00:00:01:12 - 00:00:05:10
Nederland werkt hard aan een toekomst
met duurzame energie.

00:00:05:19 - 00:00:10:16
Zo zorgen we ervoor dat we nu en later
woningen van stroom voorzien...

00:00:10:23 - 00:00:15:07
de industrie verduurzamen en overstappen
op elektrisch rijden.

00:00:15:18 - 00:00:20:12
Hiervoor moeten we onze energie infrastructuur
fors uitbreiden en aanpassen...

00:00:20:14 - 00:00:23:12
met bijvoorbeeld nieuwe
elektriciteitsverbindingen...

00:00:23:13 - 00:00:25:09
of buisleidingen voor warmte...

00:00:25:11 - 00:00:27:20
waterstof en CO2.

00:00:28:14 - 00:00:32:13
Via het Meerjarenprogramma Infrastructuur,
Energie en Klimaat...

00:00:32:16 - 00:00:33:14
het MIEK...

00:00:33:16 - 00:00:36:20
werken overheden, netbeheerders
en bedrijven samen...

00:00:36:21 - 00:00:40:20
om deze complexe energie infrastructuur
tijdig te realiseren.

00:00:41:10 - 00:00:43:24
Het MIEK houdt zich hierbij vooral
bezig met...

00:00:44:01 - 00:00:45:19
het selecteren van projecten...

00:00:45:21 - 00:00:49:05
die door hun grote maatschappelijke belang
prioriteit hebben.

00:00:49:14 - 00:00:52:08
Deze projecten krijgen meer steun
en sturing...

00:00:52:10 - 00:00:55:12
om ervoor te zorgen dat ze tijdig
gerealiseerd worden.

00:00:55:16 - 00:00:59:24
Het MIEK kijkt daarbij naar het wegnemen
van knelpunten bij deze projecten...

00:01:00:05 - 00:01:03:16
bijvoorbeeld door versnellingen
in procedures en vergunningen...

00:01:03:20 - 00:01:06:11
of door het inzetten van experts
die gemeenten...

00:01:06:12 - 00:01:08:23
en provincies bij projecten ondersteunen.

00:01:09:13 - 00:01:11:12
Ook kijken we verder vooruit.

00:01:11:13 - 00:01:15:02
Naar wat er op de lange termijn nodig is
voor verschillende sectoren.

00:01:15:08 - 00:01:19:10
Zo kunnen we energieprojecten
die in 2030, 2040...

00:01:19:12 - 00:01:23:13
of 2050 gerealiseerd moeten zijn,
tijdig opstarten.

00:01:23:22 - 00:01:28:05
Het realiseren van energie infrastructuur
is door schaarste in tijd...

00:01:28:10 - 00:01:32:19
ruimte, capaciteit en middelen
een enorme opgave.

00:01:33:00 - 00:01:36:08
Met het MIEK helpen we om
het energiesysteem van de toekomst...

00:01:36:09 - 00:01:38:01
op tijd te ontwikkelen.

00:01:38:05 - 00:01:39:10
Wil je meer weten?

00:01:39:11 - 00:01:43:02
Neem dan contact op met
MIEK@minezk.nl.

Hoe werkt MIEK?

Het MIEK richt zich op de volgende acties.

Het selecteren en ondersteunen van belangrijke projecten

Er is te weinig tijd, personeel en materiaal. Daarom krijgen sommige projecten voorrang. Medeoverheden, netbeheerders en andere betrokken partners kunnen via vaste routes een project aandragen. Krijgt een project een MIEK-status? Dan krijgt het voorrang in de planning van netbeheerders (bijvoorbeeld voor stroom) én extra hulp bij de uitvoering. 

Toekomstige energieprojecten op tijd opstarten

Sommige grote projecten staan nog niet in de plannen van het ministerie, of nog niet in de investeringsplannen van netbeheerders. Ze zijn daarom nog niet in voorbereiding. Toch zijn ze belangrijk voor een duurzaam energiesysteem in 2050. Het MIEK brengt deze projecten in beeld en zorgt dat de voorbereiding op tijd start.

Wegnemen van knelpunten bij partners

Het MIEK houdt zich hierbij vooral bezig met het selecteren van projecten die door hun grote maatschappelijke belang prioriteit hebben. Deze projecten krijgen meer steun en sturing om ervoor te zorgen dat ze tijdig gerealiseerd worden. Het MIEK kijkt daarbij naar het wegnemen van knelpunten bij deze projecten bijvoorbeeld door versnellingen in procedures en vergunningen of door het inzetten van experts die gemeenten en provincies bij projecten ondersteunen.

Nationaal en provinciaal

Het selecteren van MIEK-projecten gebeurt op nationaal en regionaal niveau. Het ministerie van Economische Zaken en Klimaat selecteert nationale energieprojecten voor het nationale MIEK. Sinds 2023 maken alle provincies elk een eigen provinciaal MIEK om de belangrijkste regionale projecten in de betreffende provincie te selecteren.

Onderzoeksprojecten in het nationale MIEK

Op de kaart ziet u welke projecten zijn toegevoegd aan het MIEK. Dit zijn projecten die al in procedure of in aanbouw zijn. Onder het MIEK vallen ook zogenoemde onderzoeksprojecten. Dit zijn projecten die in een vroege fase zitten en eerst nog verder onderzocht moeten worden voordat het concrete project van start gaan. 

  • CO₂-netwerk Noordzeekanaalgebied 
  • Delta Schelde CO₂nnection (DSC) 
  • Multi-Utiliteiten Kruising (MUK) Zeeland 
  • Pocket Noordoost-Brabant 
  • Voorverkenning diepe aanlanding windenergie op zee 
  • Verkenning waterstofimportterminals 
  • Warmtesysteem Zuid-Holland 

Hoe selecteren we projecten?

Het Nationale MIEK stelt per aangedragen project samen met betrokken partijen een projectfiche op. In deze projectfiche (een samenvatting) staat waarom dit project belangrijk is en wat de hulpvraag is aan het nationale MIEK. Het programma beoordeelt de projectfiches met het een afwegingskader. Met deze beoordeling stelt de minister van Klimaat en Groene Groei het nationale MIEK vast. Dit gebeurt na overleg met netbeheerders, decentrale overheden en collega-bewindspersonen. 

Een provinciaal MIEK wordt door de Gedeputeerde Staten van de desbetreffende provincie vastgesteld. De voorbereiding en samenwerking tussen betrokken partijen verloopt via de provinciale energyboards. 

Projecten aandragen

Het programma kent een jaarlijkse cyclus. Elk jaar kunt u projecten aandragen via verschillende routes.

Het Nationale MIEK kent drie routes:

  • Via de Cluster Energiestrategieën. Dit zijn projecten voor de verduurzaming van de industrieclusters.  
  • Via het Provinciaal MIEK. Dit zijn projecten die op regionaal schaalniveau in beeld komen maar door de schaal van het project of door de rol van het Rijk beter bij het nationale MIEK passen.
  • Via de systeemroute: dit zijn projecten die uit verkenningen of onderzoeken van o.a. netbeheerders in de toekomst nodig blijken te zijn.

Een provinciale MIEK wordt opgesteld door middel van het proces van integraal programmeren. Meer over integraal programmeren vindt u op de website van het Interprovinciaal Overleg (IPO)

Neem contact op bij de betreffende provincie om aan te sluiten bij het proces.  

Contact

Meer weten? Neem dan contact op met MIEK@minezk.nl

Downloads

Projectfiche voor het aandragen van projecten:

MIEK-handleiding:

Instrumentarium voor energie-infrastructuurprojecten:

Infographic van het selecteren van MIEK-projecten