Vragen en antwoorden zoutwinning Havenmond

Het Ministerie van Economische Zaken en Klimaat (EZK) heeft een verzoek tot instemming ontvangen met het gewijzigde winningsplan Havenmond van Frisia Zout B.V. Sinds 2020 vindt zoutwinning plaats in het caverneveld Havenmond. Met het gewijzigde winningsplan verzoekt Frisia om een verhoging van het totale productievolume. De beoogde winningsduur, die loopt tot en met 2052, blijft ongewijzigd.

Kom op vrijdag 19 juni 2026 langs bij Milûk, Midlumerlaan 24 Harlingen om uw vragen over de aanvraag en het besluit te stellen. Het ministerie van Economische Zaken en Klimaat, Frisia en SodM zijn daar aanwezig om uw vragen te beantwoorden.

Nee, aanmelden is niet nodig. U bent welkom tussen 17.00 en 19.00 uur.

Er is geen plenaire sessie. U kunt inlopen wanneer u wilt en vrij rondlopen door de ruimte.

Bij Frisia kunt u terecht voor vragen over het winningsplan. Medewerkers van SodM kunnen u meer vertellen over toezicht en handhaving. Bij het ministerie van Economische Zaken en Klimaat kunt u onder meer terecht voor vragen over: de procedure, van aanvraag tot ontwerpbesluit en de reactiemogelijkheden op het ontwerpbesluit.

Tijdens kantooruren kunt u ook contact opnemen met medewerkers van het ministerie van Klimaat en Groene Groei. Bel 070 379 69 70 of mail naar mijnbouwvergunningen@minezk.nl . Vermeld daarbij dat het gaat om het winningsplan Havenmond. 

Van 30 mei tot en met 10 juli 2026 kunt u reageren op het ontwerpbesluit op het winningsplan. Dat kan op een aantal manieren: op 19 juni is een notulist aanwezig om uw mondelinge zienswijze op te schrijven. U kunt ook per post of via e-mail een zienswijze indienen. Hoe dat precies gaat, vindt u op www.mijnbouwvergunningen.nl/zienswijze .

Op de aanvraag wijziging winningsplan van Frisia is de uitgebreide openbare voorbereidingsprocedure (UOV) van toepassing. Het ministerie publiceert het ontwerpbesluit in de Staatscourant en in een huis-aan-huisblad (Harlinger Courant). Vervolgens ligt het ontwerpbesluit 6 weken ter inzage en kan men erop reageren door een zienswijze in te dienen.

Alle zienswijzen worden betrokken bij het opstellen van het definitieve instemmingsbesluit. In de Nota van Antwoord, die in een later stadium gepubliceerd wordt, staat per zienswijze hoe deze is verwerkt. Het definitieve besluit wordt later ook gepubliceerd in de Staatscourant en een huis-aan-huisblad. 
Als u een geldige zienswijze heeft ingediend, krijgt u een brief van het ministerie van Economische Zaken en Klimaat met informatie over de publicatie van het definitieve besluit en hoe u eventueel beroep kunt indienen.

Het ministerie van EZK was 26 maart 2026 aanwezig bij de bijeenkomst van Pilot Harlingen. Daarbij is vooral ingegaan op de nut en noodzaak van zoutwinning en hoe de vergunningverlening in het algemeen werkt. 
Op 19 juni kunnen medewerkers van het ministerie uitleg geven over de inhoud van het besluit en de procedure.

Voor de winning van zout moeten bedrijven een winningsplan indienen bij het ministerie van Economische Zaken en Klimaat (EZK). Daarin staat hoeveel zout het bedrijf wil winnen, waar, op welke manier, in welke periode en wat de invloed  ervan is op de omgeving. Het ministerie van Economische Zaken en Klimaat stemt alleen in als de activiteiten veilig en verantwoord zijn voor mens, milieu en natuur. Meer informatie over winningsplannen .

De volgende organisaties zijn om advies gevraagd over het winningsplan: Staatstoezicht op de Mijnen (SodM), decentrale overheden zoals de gemeente en het waterschap, en de Mijnraad. In het ontwerpbesluit is kort opgenomen wat de adviezen zijn. Vanaf de publicatiedatum van het besluit zijn de adviezen op de projectpagina over Havenmond te lezen. Lees meer over de adviseurs .

Het ministerie toetst de volgende beoordelingsgronden bij instemming met het winningsplan:

• bodemdaling en bodemtrillingen en de kans op schade als gevolg daarvan;
• planmatig gebruik of beheer;
• milieu;
• natuur.

De staatssecretaris van Klimaat en Groene Groei heeft besloten in te stemmen met het gewijzigde winningsplan.

Het gebied waarop dit winningsplan betrekking heeft, ligt in het gebied waarbinnen de Commissie Mijnbouwschade schademeldingen afhandelt. Inwoners in de regio van zoutwinning Havenmond kunnen schade waarvan zij denken dat die door mijnbouw is veroorzaakt, dan ook melden bij de Commissie Mijnbouwschade (CM).

Zout is een belangrijke grondstof voor de industrie in Nederland en Europa. Het staat aan de basis van verschillende producten in het dagelijks leven, zoals geneesmiddelen, PVC (plastic), papier, aluminium, zeep, glas, verf, textiel en voedingsmiddelen.  

Ook is zout nodig voor het maken van producten die belangrijk zijn in de energietransitie, zoals ledlampen, batterijen, isolatiemateriaal en onderdelen voor windmolens en zonnepanelen. Zout is daarmee essentieel voor de energietransitie.

Het zout dat in Nederland wordt gewonnen, is bijzonder zuiver en chemisch stabiel. Dit maakt het geschikt voor diverse toepassingen. Er zijn voor veel toepassingen geen realistische vervangers voor zout als grond- of hulpstof. Zout komt wereldwijd wel op veel meer plekken voor, maar dit zorgt er niet meteen voor dat het te importeren is. Door zout te winnen in Nederland zijn we minder afhankelijk van andere landen voor deze grondstof.

In Nederland winnen we zout door oplosmijnbouw. Diep in de grond zit een zoutlaag. Hierin wordt zoet water gebracht. Daarin lost het zout op. Het zoute water – pekel – wordt opgepompt. Een holte in de ondergrond, gevuld met pekel, blijft achter: de caverne.

In Nederland zijn op dit moment drie bedrijven die zout winnen via oplosmijnbouw: Frisia onder de westelijke Waddenzee (gemeente Harlingen), Nedmag nabij Veendam (gemeente Veendam) en Nobian in Twente (gemeenten Enschede en Hengelo), bij Zuidwending (gemeenten Veendam en Pekela) en Heiligerlee (gemeente Oldambt).

Frisia en Nobian winnen steenzout (NaCl, keukenzout); Nedmag wint magnesiumzout (MgCl2).

Voor meer informatie over de procedure met betrekking tot het winningsplan kunt u tijdens kantooruren contact opnemen met 070 379 69 70, of mail naar mijnbouwvergunningen@minezk.nl onder vermelding van ‘Winningsplan (zout) Havenmond’.

Journalisten kunnen voor vragen vooraf contact opnemen met de woordvoerder van het ministerie van Economische Zaken en Klimaat : Tim van Dijk +31 6 15 19 49 58 .