Effecten van wind op zee op de natuur
De Noordzeenatuur staat onder druk door activiteiten op zee, zoals visserij, olie- en gaswinning, en scheepvaart. Hierdoor was de Noordzeenatuur al in een slechte staat voordat de bouw van windparken begon. Maar ook windenergie op zee heeft effect op de natuur en het milieu. We doen de hele tijd onderzoek naar de effecten en proberen de negatieve gevolgen te beperken.
Sommige effecten van windenergie op zee op de Noordzeenatuur zijn al bekend. Dan zijn er vaak regels of wetten om de natuur te beschermen. Omdat het bouwen van windparken op de Noordzee een nieuwe ontwikkeling is, zijn er ook effecten die we niet weten, of nog niet kunnen overzien op een lange termijn.
Er gebeurt onderzoek naar de effecten op veel verschillende soorten: zeezoogdieren, vissen, vogels, vleermuizen en bodemdieren. Soms is het effect positief, soms ook negatief. Wind op zee zorgt ook voor kansen voor de natuur en het milieu op de Noordzee.
Wind op zee - Leven boven water
Download video
- Download in MP4 formaat MP4 | 617,3 MB
- Download in WEBM formaat WEBM | 32,23 MB
- Download in MP4 formaat MP4 | 393,7 MB
Audiodescriptie downloaden
Wind op Zee - Leven onder water
Download video
- Download in MP4 formaat MP4 | 423.36 MB
Audiodescriptie downloaden
Uitgeschreven tekst
Beeldtekst: Wind op Zee, Leven onderwater
Geanimeerde vissen zwemmen langs de titel.
Presentator: "Wind... soms mee, soms tegen. Ons land staat er bekend om. Deze wind voorziet door onze windparken op zee in 16% van de huidige elektriciteitsvraag.
En dat zal na 2032 zelfs 75% zijn. Mooi duurzaam natuurlijk. Als we daarbij maar goed voor de Noordzee blijven zorgen."
Een windmolen wordt op zee gebouwd. Een rog en een haai zwemmen over de bodem van de Noordzee.
"Want hoe meer windturbines we plaatsen, hoe meer al het leven in en rond de Noordzee daar de gevolgen van ondervindt. Daarom doet de Rijksoverheid samen met andere partners continu onderzoek naar de effecten van windparken op al het leven onder water. Zo breiden we onze kennis steeds verder uit. Want hoe meer we weten over de effecten op de Noordzee natuur, hoe beter we ons beleid voor de windparken kunnen aanscherpen en hoe effectiever we maatregelen kunnen nemen om ongewenste effecten van windenergie op zee te beperken."
De presentator staat voor een geanimeerde achtergrond. Een golf komt omhoog, vissen zwemmen langs.
"Onderzoek doen we bijvoorbeeld in het laboratorium, maar ook op en in de zee. Onderzoek op zee is lastig en daarnaast kan een verandering voor de kleinste dieren onder water grote gevolgen hebben.
Hele kleine bodemdiertjes of bodem plantjes worden gegeten door vissen die weer door grotere vissen en zeezoogdieren worden gegeten. Zo kan het hele voedselweb veranderen."
Een zeehond zwemt langs. Op zee en het strand wordt een heel netwerk aan kabels aangelegd voor de energietoevoer naar de windmolens op zee.
"Van de windparken zijn alleen de draaiende windturbines zichtbaar, maar onder water brengen kabels alle opgewekte energie naar land. Rondom die kabels ontstaan elektromagnetische velden. Het kan zijn dat sommige vissen, zoals haaien en roggen, daar last van hebben. Zij hebben een speciaal zintuig waardoor ze deze elektromagnetische signalen van kabels zouden kunnen verwarren met natuurlijke signalen van een prooi of partner. Onderzoek moet hier meer duidelijkheid over geven. Sommige zeezoogdieren kunnen last hebben van het onderwater geluid bij het heien van de funderingen. Zonder maatregelen kan dit leiden tot grote effecten op zeezoogdieren. We stellen daarom grenzen aan het onderwater geluid bij heiwerkzaamheden. Bouwers van windparken moeten maatregelen nemen om aan de geluidsnorm te voldoen. Dat kan bijvoorbeeld door het toepassen van schermen met luchtbellen of nieuwe manieren van funderen."
Visuals laten zien hoe het bellenscherm toegepast gaat worden. De presentator gaat verder:
"We doen nog meer onderzoeken. Een ander voorbeeld is dat we onderzoek doen naar bruinvissen om te zien hoe zij zich gedragen tijdens de bouw van een windpark en ook daarna, wanneer het windpark in gebruik is."
Een bruinvis zwemt langs een onderwater camera.
"Bij de ontwikkeling van windparken op zee benutten we ook kansen voor de natuur. Zo gebruiken we steenbestorting op de bodem rondom de turbines. Hiermee ontstaat voor vissen een prettig leefgebied om voedsel te vinden, te paren en eitjes te leggen. Dit is een voorbeeld van natuurinclusief bouwen."
Op de steenbestorting zit veel nieuw leven waaronder koraal, krabben en zeesterren. Een geanimeerde kaart van Nederland laat zien waar alle windparken zitten.
"Door als maatschappij te investeren in onderzoek naar de natuur, weten we steeds beter hoe we negatieve effecten van windparken kunnen beperken en positieve effecten kunnen stimuleren.
We werken samen met wetenschap, bedrijfsleven en natuurorganisaties. En met andere Noordzeelanden natuurlijk. Want zeedieren kennen geen grenzen. Ook nodigen we ontwikkelaars van windparken uit om met nieuwe technieken het leven onderwater beter te begrijpen en te sparen. Met elkaar zetten we ons in om met windenergie op zee nu en in de toekomst het rijke onderwaterleven van de Noordzee zo min mogelijk te storen en het hier en daar zelfs een klein handje te helpen.
Zo houden we de balans tussen natuur en energie in het oog."
Vogels lopen over het wad, vissen zwemmen langs. Op het strand loopt een persoon langs de golven richting de horizon.
"Wil je ook meer weten over leven boven water?
Kijk dan onze andere video op windopzee.nl."
Beeldtekst: Meer weten over leven boven water en ecologisch onderzoek? Kijk dan op windopzee.nl en noordzeeloket.nl/Windenergie op zee ecologisch programma (Wozep)
Met dank aan: Boskalis, Blauwwind, Dutch Maritime Productions BV, TKI Offshore Energy, Tappan Communicatie, Tennet, TNO en Wageningen Marine Research voor het gebruik van beeldmateriaal.
Onderzoek
Met het Windenergie op zee ecologisch programma (Wozep) doet de Rijksoverheid onderzoek naar de effecten van windparken op de Noordzeenatuur . Met betere kennis van de effecten kunnen we meer doen om de natuur te beschermen.
Natuur
Er leven veel verschillende diersoorten in de Noordzee. Die merken allemaal op een andere manier de gevolgen van windparken op zee. Lees hier wat de windparken betekenen voor zeezoogdieren , vogels , vissen , vleermuizen en het bodemleven .
Kansen
Windparken op zee bieden kansen voor ontwikkeling van de natuur. Soorten kunnen herstellen in windparken doordat daar geen vissers meer actief zijn. En windturbines kunnen een goede plek zijn voor dieren om zich te nestelen.
Wetten en regels
Alles wat mensen bouwen heeft invloed op de natuur en het milieu. Daarom zijn er wetten en regels die de natuur beschermen. Ook bij de bouw van windparken op zee zijn er wetten en regels waar windparkontwikkelaars rekening mee moeten houden.